Jak przeciwdziałać próchnicy?
Do powstania próchnicy przyczyniają się nie ilości węglowodanów w diecie, lecz czas ich pozostawania w jamie ustnej. Z tym ważnym faktem wiąże się pierwsza zasada przeciwdziałania próchnicy: jeżeli spożywamy produkty cukiernicze, to logicznie korzystniejsze jest zjedzenie jednej, nawet większej porcji w ciągu dnia niż podzielenie jej na wiele mniejszych, ponieważ wówczas zęby są narażone na kontakt z cukrem kilka razy dziennie, a to zwiększa ilość zalegających w jamie ustnej węglowodanów. Ryzyko takich zjawisk możemy zmniejszyć do minimum, kiedy przyjmiemy zasadę czyszczenia zębów lub płukania jamy ustnej po posiłkach węglowodanowych.
Bezpłatny mini-kurs e-mailowy · 5 dni
Zobacz dziecko, którym byłaś.
5 lekcji, które pomogą Ci zrozumieć, skąd biorą się Twoje reakcje wobec dziecka — i co możesz z nimi zrobić.
Zapisz się za darmo →
Powinniśmy uważać na zjadane bezpośrednio przed snem słodycze oraz popijania ich słodkimi napojami gazowanymi, w których zawartość cukru (sacharozy) wynosić może nawet 11g/100ml.
Kolejna zasada wynika z obserwacji, że na rozwój próchnicy ma wpływ konsystencja i zdolność do przywierania pokarmów do powierzchni zębów. W związku z tym najbardziej niekorzystne stają się pokarmy łatwo klejące się do zębów, a więc krakersy, batoniki, cukierki, gumy rozpuszczalne, żelki, ciastka, chrupki, słodzone kaszki i białe pieczywo. Niezwykle istotne jest również właściwe zestawienie dań, tak aby pokarmy o najbardziej negatywnym dla zębów działaniu jedzone były na początku, a te które ułatwiają oczyszczanie jamy ustnej z prostych węglowodanów, na końcu posiłku.
Wyróżniono zatem dwie grupy składników pokarmowych:
• Pierwsza grupa o właściwościach ułatwiających powstawanie próchnicy – to produkty kriogenne, czyli zawierające białą mąkę i cukier rafinowany, a także suszone owoce, rodzynki, pączki, ciasta drożdżowe i z owocami, ciasteczka, chrupki, batoniki, cukierki, sucharki, krakersy, chipsy, dżemy i marmolada.
• Druga grupa chroniąca przed rozwojem próchnicy – to produkty kariostatyczne, wśród których należy wymienić: mleko i jego przetwory, kakao naturalne, czekoladę i wyroby czekoladowe, świeże owoce i surowe warzywa, jaja, mięso, ryby, masło i zielona herbata.
Prawidłowo zestawiona i zbilansowana dieta naszej pociechy powinna zawierać wszystkie substancje korzystne dla rozwoju i stanu uzębienia. Wśród nich trzeba wyróżnić składniki mineralne: wapń, magnez, fluor oraz witaminy D i A, C. Największą zawartość dobrze przyswajalnego przez przewód pokarmowy wapnia mają mleko i jego przetwory, takie jak: jogurt, mleko zakwaszane, kefir i maślanka, które powinny znajdować się w jadłospisie naszego dziecka.
Aneta Strelau
Mama Adasia i Wojtusia, dyplomowany dietetyk
