Czym jest atopowe zapalenie skóry?
Atopowe zapalenie skóry to przewlekające się schorzenie zapalne, w którym dochodzi do zaburzenia funkcji bariery ochronnej naskórka. Skóra dziecka z AZS jest sucha i podatna na podrażnienia, co prowadzi do łatwiejszego wnikania alergenów i drobnoustrojów oraz nasilonego stanu zapalnego.
Istotną rolę odgrywa tu nadreaktywność układu immunologicznego, który błędnie reaguje na czynniki środowiskowe i wewnętrzne. U części pacjentów AZS współwystępuje z innymi chorobami atopowymi, takimi jak alergiczny nieżyt nosa i astma oskrzelowa, w tzw. „marszu atopowym”.
Źródło: https://dimedic.eu/pl
Objawy atopowego zapalenia skóry u dzieci
Objawy AZS mogą być różne w zależności od wieku dziecka, nasilenia choroby oraz pory roku. Najbardziej charakterystycznym symptomem jest jednak uporczywy świąd, który prowadzi do drapania i może powodować wtórne zmiany skórne.
Najczęstsze objawy obejmują:
- intensywny świąd, nasilający się często w nocy,
- suchość skóry, łuszczenie się naskórka,
- zaczerwienienie, obrzęk i stany zapalne,
- pęknięcia skóry i sączenie w bardziej zaawansowanych zmianach,
- zgrubienie skóry w przewlekłych zmianach (lichnienie),
- nadkażenia bakteryjne, grzybicze lub wirusowe (np. wirus opryszczki), które mogą utrudniać leczenie.
U niemowląt zmiany zwykle pojawiają się na twarzy, owłosionej skórze głowy oraz na tułowiu. U starszych dzieci zmiany często lokalizują się w zgięciach łokciowych i kolanowych, na szyi oraz nadgarstkach, skąd łatwo ulega je drapaniu i wtórnemu uszkodzeniu.
Czytaj również:
https://dimedic.eu/pl/wiedza/atopowe-zapalenie-skory-objawy-przyczyny-leczenie-czyli-wszystko-co-powinienes-wiedziec-o-azs
Przyczyny i czynniki zaostrzające
AZS ma charakter wieloetologiczny, co oznacza, że jego rozwój i nasilenie zależą od złożonego współdziałania czynników genetycznych, środowiskowych, immunologicznych i barierowych:
Główne czynniki ryzyka i zaostrzenia:
- obciążenie rodzinne chorobami atopowymi,
- zaburzenia bariery naskórka związane z mutacjami genów białek strukturalnych (np. filagryny),
- alergeny pokarmowe (u części dzieci),
- alergeny wziewne (pyłki, roztocza kurzu domowego),
- drażniące substancje chemiczne i kosmetyki,
- nieodpowiednia pielęgnacja skóry,
- infekcje skóry, stres, zmiany temperatury i suche powietrze.
Prawidłowe rozpoznanie czynników wyzwalających objawy jest elementem skutecznego planu terapeutycznego, jednak podejście to wymaga indywidualnej oceny klinicznej.
Diagnostyka atopowego zapalenia skóry
Rozpoznanie AZS opiera się przede wszystkim na badaniu klinicznym wykonanym przez lekarza, obejmującym:
- szczegółowy wywiad dotyczący objawów, ich nasilenia i przebiegu,
- ocenę wyglądu zmian skórnych,
- wykluczenie innych chorób skóry o podobnym obrazie.
Badania dodatkowe, takie jak testy alergiczne lub oznaczenia immunoglobuliny E (IgE), mogą być pomocne, ale nie są konieczne do postawienia rozpoznania w każdym przypadku. Ich celem jest raczej identyfikacja współistniejących alergii, co może wspierać personalizację leczenia i modyfikację diety.
Leczenie atopowego zapalenia skóry u dzieci
Leczenie AZS jest długotrwałe i wieloaspektowe. Obejmuje ono zarówno codzienną pielęgnację skóry, jak i stosowanie odpowiednich leków w okresach zaostrzeń.
Pielęgnacja skóry
Codzienna pielęgnacja to fundament terapii, ponieważ pomaga odbudować barierę skórną i zmniejszyć podatność na podrażnienia:
- emolienty stosowane regularnie, nawet przy braku widocznych zmian,
- unikanie gorących kąpieli oraz częstego używania mydła,
- wybieranie delikatnych, bezzapachowych preparatów,
- noszenie ubrań z naturalnych, przewiewnych materiałów.
Leczenie miejscowe i ogólne
W okresach zaostrzeń lekarz może zalecić:
- kortykosteroidy miejscowe – w celu ograniczenia intensywnego stanu zapalnego,
- leki immunomodulujące miejscowo – jako alternatywę lub uzupełnienie terapii,
- leki łagodzące świąd,
- antybiotyki lub leki przeciwwirusowe – jeśli zmiany uległy nadkażeniu,
- w cięższych przypadkach – leczenie ogólnoustrojowe, prowadzone pod nadzorem specjalisty.
Chcesz uzyskać więcej informacji na temat maści, kremów i leków na AZS? Sprawdź:
https://dimedic.eu/pl/wybierz-lekarstwo/azs
Życie z atopowym zapaleniem skóry
Atopowe zapalenie skóry może wpływać na wiele aspektów życia dziecka:
- zaburzenia snu związane z nasilonym świądem,
- trudności w kontakcie z rówieśnikami z powodu widocznych zmian skórnych,
- konieczność stałej pielęgnacji i unikania czynników zaostrzających.
Wsparcie rodziców i opiekunów oraz edukacja w zakresie pielęgnacji skóry i rozpoznawania wczesnych objawów zaostrzeń są niezwykle ważne. Konsekwentne stosowanie zaleceń terapeutycznych oraz regularne konsultacje z lekarzem pomagają zmniejszyć nasilenie objawów i poprawić jakość życia dziecka.
Artykuł sponsorowany
