Sprawdź czy to opto - dysleksja

Jak potwierdzają obserwacje środowiska optometrystów ogromna grupa dzieci zdiagnozowanych jako dyslektyczne, z zaburzeniami koncentracji uwagi bądź z zespołem nadpobudliwości psychoruchowej (ADHD) może mieć przede wszystkim problemy widzeniem wynikające z nieprawidłowej akomodacji oka i zaburzonego widzenia obuocznego!

Przypomnijmy:

Zaburzenia akomodacji oka oraz widzenia obuocznego – powodują, że czytany przez dziecko tekst rozmazuje się, rozdwaja, sprawia wrażenie przemieszczającego się... jest niestabilny. Dziecko, które nie widzi dobrze czytanego tekstu – słabo czyta. Dziecko, które nie widzi dobrze linijek w zeszycie słabo pisze. Mając problemy z czytaniem i pisaniem dziecko nudzi się, przeszkadza innym dzieciom – czyli nie koncentruje na lekcji. Osiąga słabsze od rówieśników wyniki w nauce.

Dziecko, które ma zaburzenia widzenia nie wie, że źle widzi, nie ma porównania. W konsekwencji nie umie powiedzieć o swoich problemach.

Czy na co dzień zastanawiamy się nad tym, jak nasze oko widzi, jakie zachodzą w nim procesy? Oczywiście nie, i bardzo dobrze – bo to oznacza, że nie mamy ze wzrokiem większych kłopotów. Dopiero gdy męczymy się czytając, łzawimy lub boli nas głowa zaczynamy się zastanawiać, co się dzieje i baczniej obserwujemy swój wzrok.

Co ma wpływ na to jak widzimy?

W prawidłowo zbudowanym oku na proces widzenia wpływ ma przede wszystkim praca mózgu i jego interpretacja tego na co patrzymy, nasz stan psychiczny, a także kondycja mięśni oka (zarówno tych wewnętrznych – akomodujących, jak i tych zewnętrznych – poruszających gałką oczną). Stresy, pośpiech, niewłaściwa higiena życia, brak dbałości o prawidłowy rozwój narządu wzroku... Lecz niestety najczęściej te aspekty są pomijane podczas wizyt w gabinetach okulistycznych (nie tylko w Polsce). Dlatego też ważne jest byśmy sami mieli tego świadomość i umieli sobie samym i dzieciom pomóc.

Dziś, godzinami wpatrujemy się w ekran telewizora, monitor komputera, czytamy gęsto drukowane magazyny, funkcjonujemy przy sztucznym oświetleniu. Jesteśmy społeczeństwem obrazkowym: obserwujemy rzeczy i uczymy się świata "z bliskiej odległości". Dla oczu to nienaturalny, ciągły lecz konieczny wysiłek, pozwalający w pełni wykorzystać osiągnięcia nowoczesności. Ceną takiego stanu rzeczy jest pogorszenie wzroku.

OPTO-DYSLEKSJA

Opto-dysleksja to termin który powstał podczas realizacji zadań akcji „Zabierz dyslektyka do optyka-optometrysty lub okulisty”.

OPTO-DYSLEKSJA to zespół specyficznych trudności w nauce pisania i czytania, objawiających się jak dysleksja, a wynikających z zaburzeń widzenia, takich jak nieprawidłowa akomodacja oka i zaburzone widzenie obuoczne (nieprawidłowa konwergencja) oraz ze źle zdiagnozowanych i źle korygowanych wad wzroku.

JAK SPRAWDZIĆ, CZY DZIECKO MA ZABURZENIA AKOMODACJI WZROKU LUB ZABURZENIA WIDZENIA OBUOCZNEGO?

1. Czytanie z bliska i daleka na zmianę

- Należy poprosić by dziecko przeczytało niewielki fragment tekstu w książce (ok. dwóch linijek) następnie prosimy by spojrzało na napis wielkości ok. dwóch, trzech centymetrów znajdujący się na plakacie, tablicy w pewnej odległości od dziecka (takiej która zapewnia zdrowemu oku bardzo dobrą widoczność tego tekstu i jest nie mniejsza niż ok. 2 m, idealną sytuacją by było gdyby dziecko mogło czytać większy tekst z odległości 6 metrów) i przeczytało go głośno.

- Czynność powtarzamy trzy cztery razy.

- Za każdym razem pytając dziecko czy tekst który czyta widzi tak samo jak wcześniej, czy może coś się zmieniło? Pamiętajmy by nie sugerować dziecku, że tekst będzie się rozmywał, pulsował, tracił ostrość... Warto natomiast powiedzieć dziecku, że jego oczy podczas tego ćwiczenia mogą (ale nie muszą) się męczyć i tekst może być widziany w różny sposób. W jaki dziecko określi nam samo... Jeśli się tak stanie to prosimy by powiedziało co się dzieje, JAK JEMU SIĘ WYDAJE. Ważne jest tu to słowo „wydaje” dlatego, że dziecko nie umie dokładnie powiedzieć co się dzieje z jego wzrokiem, ono ma tylko pewne wrażenia wzrokowe. Jeśli się mocno skoncentruje to będzie prawdopodobnie w stanie poprawić ostrość swego widzenia na kilka chwil potrzebnych do wykonania ćwiczenia. A w tym ćwiczeniu chodzi o to, by sprawdzić jak funkcjonują oczy, gdy dziecko jest rozluźnione i nie stara się za wszelką cenę zobaczyć tekstu który mu pokazujemy. Wielokrotne patrzenie w dal i bliż na zmianę - zmusza mięśnie akomodujące do pracy. Jeśli są one słabe, przemęczone, czy w spaźmie akomodacyjnym (skurczu) to czytany przez dziecko tekst z czasem będzie tracił ostrość, tło może żółknąć, głowa zacząć boleć, dziecko zacznie wpatrywać się mocniej w tekst, mrużyć oczy, przechylać głowę, czytać z coraz większym trudem, coraz wolniej itp.

2. Obserwujemy długopis.

- Biorąc do ręki długopis lub ołówek ustawiamy go w odległości ok. 1 m na wysokości nosa dziecka i następnie POWOLI przesuwamy go w kierunku czubka nosa.

- Prosimy dziecko by patrzyło cały czas na czubek długopisu i żeby starało się cały czas bardzo dobrze go widzieć

- Przesuwając długopis bacznie obserwujemy oczy dziecka – im bliżej nosa będzie znajdował się długopis tym bardziej oczy będą się schodziły do środka. Jeśli dziecko ma zaburzone widzenie obuoczne to oczy nie będą pracowały tak samo, może zdarzyć się że jedno z nich na króciutką chwile ucieknie w bok. Dominujące oko przejmie dowodzeni i będzie starało się utrzymać ostry obraz czubka długopisu. Oczy mogą też zacząć poruszać się skokowo... to tez nie jest prawidłowa reakcja.

PAMIĘTAJCIE Państwo jednak, że te ćwiczenia nie są badaniami, one mogą ale nie muszą wykazać, że są jakieś nieprawidłowości w widzeniu. Jakie są i jaki jest ich stopień może określić tylko specjalista – optometrysta, ortoptystka (widzenie obuoczne) lub okulista.

Ilustrację do "Bajki dla opto-dyslektyków" wykonała Barbara Kuropiejska

Poczytaj więcej o Opto-dysleksji oraz akcji społecznej "Zabierz dyslektyka do optyka-optometrysty lub okulisty" Akcję patronatem honorowym objęło Ministerstwo Zdrowia.